Tijdens onze vakantie in Südsteiermark reden we over de Weinstraße toen we in het voorbijrijden plots een bordje zagen staan: Promilleweg.
We kwamen net van een wijnproeverij, dus die naam vonden we hilarisch. Een paar meter verder keken we elkaar aan: hier moeten we toch even voor terugrijden. Niet omdat we ernaar op zoek waren, want we wisten niet eens dat die straat bestond. Gewoon omdat iets onze aandacht had getrokken en we het van wat dichterbij wilden bekijken.
Dus draaiden we om.
En terwijl we daar rondkeken, zagen we plots ook de typische molentjes die we zochten maar niet vonden.
Dat vond ik achteraf eigenlijk het mooiste aan dat kleine omweggetje: we reden terug om iets te bekijken wat toevallig onze aandacht trok — en ontdekten daardoor iets anders.
Misschien is dat wel wat vakantie met je doet. Je vertraagt. Je wijkt af van je planning. Je kijkt wat meer rond. En daardoor zie je soms dingen die je in het gewone tempo gewoon voorbij zou lopen.
Want ook anders kijken naar HR begint soms met vertragen.
Wat als we niet alleen kijken naar waar iemand vandaag staat?
De voorbije periode werkte ik onder andere rond talentmanagement. En ook daar draait veel om stilstaan en kijken.
Je kunt kijken naar de functie die iemand vandaag uitoefent. Naar prestaties. Naar competenties. Naar wat goed gaat en wat nog beter kan.
Maar je kunt ook een stap verder kijken.
Waar kan iemand naartoe groeien?
Welke mogelijkheden zijn er?
Wat is daarvoor nodig?
En hoe maken we dat perspectief ook zichtbaar?
Vanuit die visie werkten we groeipaden uit, zowel functiegericht als financieel. Niet om mensen in vakjes te stoppen. Net om het tegenovergestelde te doen: zichtbaar maken dat het vakje waarin je vandaag zit niet noodzakelijk het vakje is waarin je moet blijven.
Tegelijk helpt zo’n kader een organisatie om objectiever te kijken. Een volgende stap wordt niet iets wat je krijgt omdat het “wel goed voelt”, maar iets waarover je een helder gesprek kunt voeren.
Structuur dus. Maar structuur die perspectief moet creëren, niet structuur om de structuur.
Wat als het eerste antwoord niet het hele antwoord is?
Dat anders kijken komt ook voortdurend terug in coaching.
Iemand komt binnen met een vraag. Soms zelfs met een heel duidelijke overtuiging over wat er misloopt of wat er nodig is.
De verleiding is groot om meteen naar een oplossing te zoeken. Maar vaak zit de beweging net in het vertragen.
Nog een vraag stellen.
Een andere invalshoek proberen.
Niet alleen kijken naar wat iemand niet meer kan of wat vandaag moeilijk loopt, maar ook naar wat er wél nog is.
Ik had onlangs zo’n gesprek met iemand die zich wilde voorbereiden op een motivatiegesprek voor een opleiding. Heel concreet. Ze wilde goed voorbereid zijn en haar verhaal helder kunnen brengen. We gingen ermee aan de slag en toen ze vertrok, gaf ze me spontaan een dikke knuffel. Waar ze aarzelend binnenkwam, vertrok ze met meer zelfvertrouwen.
Dat moment zegt voor mij veel over waarom ik dit werk zo graag doe. Niet omdat ik het antwoord heb gegeven. Wel omdat iemand na een gesprek soms nét iets anders naar zichzelf en naar wat mogelijk is kan kijken.
Wat als het probleem niet is waar je eerst kijkt?
Ook in organisaties betekent anders kijken naar HR soms dat je niet meteen naar de oplossing springt.
Een hoog ziekteverzuim. Een medewerker die moeilijk gedrag stelt. Een leidinggevende die vastloopt. Een mobiliteitsvraagstuk. Mensen die onvoldoende initiatief nemen.
We willen daar begrijpelijk genoeg graag snel een antwoord op. Een procedure. Een afspraak. Een opleiding. Een nieuw beleid.
En soms is dat ook precies wat nodig is. Maar niet altijd. Soms moet je eerst wat langer kijken.
Wat gebeurt hier eigenlijk?
Waarom hebben we dit ooit zo georganiseerd?
Welk gedrag lokt onze manier van werken uit?
Wat proberen we met een regel op te lossen?
En is dát wel het echte vraagstuk?
Dat betekent niet dat ik niet van duidelijke structuren hou. Integendeel. Ik schrijf beleid, maak groeikaders, werk rollen uit en help afspraken expliciet maken.
Maar een kader is voor mij nooit het eindpunt. Het moet iets mogelijk maken. Een beter gesprek. Meer duidelijkheid. Meer eigenaarschap. Een eerlijker beslissing. Of gewoon: beweging.
Misschien is anders kijken soms gewoon wat langer kijken
Die kleine omweg in Südsteiermark duurde uiteindelijk maar een paar minuten.
We vonden de Promilleweg — waar we helemaal niet naar op zoek waren.
En we vonden ook de molentjes — waar we eerder wél naar gezocht hadden.
En we hadden achteraf vooral een goed verhaal.
Misschien hoeven we het in ons werk niet altijd ingewikkelder te maken dan dat.
Niet ieder probleem vraagt onmiddellijk om een oplossing.
Niet iedere medewerker hoeft meteen beoordeeld te worden op wat vandaag zichtbaar is.
Niet iedere organisatievraag begint bij een nieuw beleid.
Soms helpt het om even van de rechte lijn af te wijken.
Een andere vraag te stellen.
Van perspectief te veranderen.
Of gewoon iets langer te kijken.
Want soms zie je dan precies datgene waar je niet naar op zoek was.
